Δέντρα που αφηγούνται (8 Μύθοι της Κύπρου)
🎥 Eπεισόδιο 08: Δέντρα που αφηγούνται Περιπλανηθείτε μέσα από τους μύθους των αιωνόβιων δέντρων της Κύπρου. Αυτοί οι σιωπηλοί φρουροί φυλάσσουν μνήμες χιλιετιών, συνδέοντας τον μύθο με τις ρίζες που τους τρέφουν. Θεωρούμενα ζωντανά μνημεία, παραμένουν οι ακλόνητοι μάρτυρες του πλούσιου παρελθόντος του νησιού.
Στο χωριό Αγγλισίδες της επαρχίας Λάρνακας υπάρχει μια αιωνόβια ελιά που φυτεύτηκε την εποχή της Φραγκοκρατίας , γι’ αυτό ονομάζεται Φραγκοελιά. Η ηλικία της είναι περίπου 700 έτη και στο εσωτερικό του κορμού της χωράει ένα διπλό κρεβάτι.https://kykpee.org/
Τα δέντρα «Μνημεία της Φύσης» είναι δέντρα μεγάλης ηλικίας, που έχουν καταφέρει να επιβιώσουν δια μέσου των αιώνων συνδυάζοντας την ύπαρξη τους με πολλά σημαντικά ιστορικά γεγονότα. Λαμβάνοντας υπόψη τα πιο πάνω αλλά και το σεβασμό που έχουν επιδείξει για την προστασία τους δεκάδες γενεές πριν από εμάς, αναγνωρίζουμε την υποχρέωση που έχουμε για να τα προστατέψουμε και να τα διατηρήσουμε ως στοιχεία της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς μας.
| Ser | Λατινικό όνομα | Τοποθεσία | Owner Ιδιοκτ. | Gbh/ m | H. | Ηλικία | Remarks |
| 1. | 1. Olea europaea | Profitis Elias – Προφήτης Ηλίας (Λυθροδόντα ) | Τμήμα Δασών Δ.Π.Λ.Λ.Α. | 4.82 | 6 m | 400 | 522537-3865642 , 674m |
Μια ελιά διηγείται
Είμαι η ελιά του Σωτήρη, του Χασάν, η καλή χώστρα, η ευλογία του χωραφκιού, το μνημείο της φύσης, η αιωνόβια ελιά της περιοχής.
1600 Ρίζωσα κοντά στη γη του Άμαθου, κοντά στο ποτάμι, πίσω από το λόφο, εκεί που δεν έρχονταν οι πειρατές… Οι ρίζες μου είναι μέσα στα χαλάσματα, στις πέτρες του αρχαίου βασιλείου.
1661Πριν 400
χρόνια εδώ στον ελαιώνα, έκαναν ευχές να ριζώσουμε βαθιά και να μη φοβηθούμε τη
ξηρασία και ό,τι φέρει η θάλασσα. Με καλλιέργησαν άνθρωποι με λιτά ρούχα και
σκασμένα από τον ήλιο πρόσωπα. Αν και τους βάραιναν οι φόροι , το φθινόπωρο
ξεχνούσαν τη φτώχεια τους και μάζευαν χαρούμενοι τις ελιές μου. Το 1878 κάποιοι
χάρηκαν, σε κάποιους δεν άρεσε οι αλλαγή αλλά η φτώχια συνέχισε. Οι άνθρωποι
βασίζονταν στη γη και στα ζώα τους. Ήξεραν ότι ήμασταν πολύτιμα δέντρα και μας καταμέτρησαν
μαζί με τους ελιόμυλους της περιοχής. Ο ποταμός και τα δέντρα ήταν ευλογία για
όλους.
Το 1881 η Μουτταγιάκα είχε περίπου 130 κατοίκους. Οι περισσότεροι ήταν Μουσουλμάνοι, αφού το χωριό είχε τουρκική κοινότητα από τα χρόνια της Οθωμανικής περιόδου. Στο
χωριό υπήρχε τζαμί, και μερικές οικογένειες Χριστιανών Ορθοδόξων ζούσαν κοντά.
Οι κάτοικοι καλλιεργούσαν σιτάρι, ελιές, χαρούπια και αμπέλια. Είχαν κατσίκες,
πρόβατα και γαϊδούρια.
Κοντά ήταν ο Άγιος Τύχωνας, μικρό χωριό, με περίπου 72 κατοίκους, όλοι Χριστιανοί Ορθόδοξοι. Ήταν κοντά στη θάλασσα και κοντά στα αρχαία ερείπια της Αμαθούντας, μιας παλιάς κυπριακής πόλης. Οι άνθρωποι καλλιεργούσαν αμπέλια, ελιές και δημητριακά. Φρόντιζαν ζώα για γάλα και κρέας.
Ο Πύργος είχε γύρω στους 187 κατοίκους και ήταν γνωστός για τη
γεωργία του. Οι κάτοικοι καλλιεργούσαν ελιές, λεμονιές και πορτοκαλιές. Παρήγαν κρασί και λάδι. Το χωριό είχε και μικτό πληθυσμό,
δηλαδή Χριστιανούς και Μουσουλμάνους, που ζούσαν δίπλα δίπλα.
Άκουσα πολλά
από τους περαστικούς για το δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, τα αντάρτικα τραγούδια, τον
απελευθερωτικό αγώνα, φωνές, πυροβολισμούς,
άνεμους, σιωπή.
Τα χωράφια
ερήμωσαν για λίγο… Άνθρωποι έφυγαν, πολλοί δε γύρισαν, ήρθαν άλλοι. Που
περίμεναν και αυτοί να φύγουν.
Τα χρόνια πέρασαν, άσφαλτος, ηλεκτρισμός, φως, τουρισμός, ξενοδοχεία…
Όλες αυτές οι αλλαγές ήταν όπως τον ξεροπόταμο που
έρχεται πάλι ορμητικός…
---------------------------------
1. Ποια είναι η αφηγήτρια της ιστορίας;
2. Πού βρίσκεται η ελιά;
3. Τι σημαίνουν οι λέξεις/φράσεις:
o
Αιωνόβια
o
μνημείο της φύσης
4. Ποιες σημαντικές ιστορικές περίοδοι ή γεγονότα
αναφέρονται στο κείμενο;
5. Πώς αλλάζει η ζωή των κατοίκων της περιοχής μέσα στους
αιώνες;
6.
Αν ήσουν εσύ η ελιά, ποιο
γεγονός ή συναίσθημα θα ήθελες να προσθέσεις στην αφήγησή σου;
Χάρτες της Κύπρου
Οθωμανική Περίοδος στην Κύπρο (1571–1878)
1571Οι Οθωμανοί καταλαμβάνουν την Κύπρο από τη ΒενετίαΗ Κύπρος γίνεται Οθωμανική επαρχία.
Τα χωριά και οι πόλεις αρχίζουν να καταγράφονται για φόρους και διαχείριση.
1598 1600 – 1700
Τα χωριά αναπτύσσονται κυρίως με γεωργία και κτηνοτροφία.
Οι κάτοικοι παράγουν σιτάρι, ελιές, αμπέλια, εσπεριδοειδή.
Η θάλασσα γύρω από την Κύπρο έχει πειρατές, που επιτίθονται σε πλοία και παράκτιες περιοχές. 1600
160016611700 – 1800
Οι Οθωμανοί συνεχίζουν τη διοίκηση με φορολόγηση και στρατιωτικούς διοικητές.
Τα παραθαλάσσια χωριά μαθαίνουν να προστατεύουν τα πλοία και τις σοδειές τους από πειρατές.
Τα μικρά πλοία χρησιμοποιούνται για ψάρεμα και εμπόριο στη Μεσόγειο.
1878
Το νησί περνά στη Βρετανική διοίκηση, ενώ τυπικά ανήκει ακόμα στον Σουλτάνο.
Οι κάτοικοι συνεχίζουν τις συνήθειες τους, αλλά τώρα υπάρχουν Βρετανοί διοικητές και νέοι νόμοι.
1882https://24glo.com/en/cy/map/history-1500.html
https://www.geonoma.gov.cy/index.php/chartes
Κύπρος 1881
📚 Λίγα λόγια για την Κύπρο το 1881
Το νησί διοικούνταν από τους Άγγλους, αλλά ανήκε ακόμα τυπικά στον Σουλτάνο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Οι Ελληνοκύπριοι ήθελαν ένωση με την Ελλάδα, ενώ οι Τουρκοκύπριοι ήθελαν να κρατήσουν τα δικαιώματά τους.
Η ζωή στα χωριά συνέχιζε με γεωργία, κτηνοτροφία και εμπόριο προϊόντων.
Το 1881 η Κύπρος περνούσε μια μεγάλη αλλαγή. Μόλις λίγα χρόνια πριν, το 1878, το νησί είχε περάσει από την Οθωμανική Αυτοκρατορία στη Βρετανική Διοίκηση. Οι κάτοικοι συνέχισαν να ζουν στα χωριά τους, αλλά τώρα υπήρχαν νέοι κανόνες, φόροι και απογραφές για να μετρηθεί ο πληθυσμός.
🕰️ Η εποχή εκείνη
Το 1881 η ζωή δεν ήταν πάντα ήσυχη. Οι άνθρωποι ήταν φτωχοί και οι φόροι πολλοί. Πολλοί δυσκολεύονταν να πληρώσουν ή να καλλιεργήσουν τη γη τους. Όμως οι κάτοικοι των χωριών της Λεμεσού ζούσαν απλά και εργατικά, βασισμένοι στη γη και στα ζώα τους.
🏡 Τα χωριά Μουτταγιάκα, Άγιος Τύχωνας και Πύργος Λεμεσού το 1881
🌿 Μουτταγιάκα
Το 1881 η Μουτταγιάκα είχε περίπου 130 κατοίκους. Οι περισσότεροι ήταν Μουσουλμάνοι, αφού το χωριό είχε τουρκική κοινότητα από τα χρόνια της Οθωμανικής περιόδου. Στο χωριό υπήρχε τζαμί, και μερικές οικογένειες Χριστιανών Ορθοδόξων ζούσαν κοντά.
Οι κάτοικοι καλλιεργούσαν σιτάρι, ελιές, χαρούπια και αμπέλια. Είχαν κατσίκες, πρόβατα και γαϊδούρια. Το νερό ερχόταν από μικρές πηγές και ρυάκια.
🌊 Άγιος Τύχωνας
Ο Άγιος Τύχωνας ήταν μικρό χωριό, με περίπου 72 κατοίκους, όλοι Χριστιανοί Ορθόδοξοι. Ήταν κοντά στη θάλασσα και κοντά στα αρχαία ερείπια της Αμαθούντας, μιας παλιάς κυπριακής πόλης. Οι άνθρωποι καλλιεργούσαν αμπέλια, ελιές και δημητριακά, και φρόντιζαν ζώα για γάλα και κρέας.
🌾 Πύργος Λεμεσού
Ο Πύργος είχε γύρω στους 187 κατοίκους και ήταν γνωστός για τη γεωργία του. Οι κάτοικοι καλλιεργούσαν ελιές, λεμονιές και πορτοκαλιές, και παρήγαν κρασί και λάδι. Το χωριό είχε και μικτό πληθυσμό, δηλαδή Χριστιανούς και Μουσουλμάνους, που ζούσαν δίπλα δίπλα.
1881 (Ελαιώνες και ελιόμυλος στη Μουτταγιάκα )
Ερωτήσεις:
-
Ποιο ήταν το πιο μεγάλο χωριό ανάμεσα στη Μουτταγιάκα, τον Άγιο Τύχωνα και τον Πύργο Λεμεσού;
Ποιο χωριό είχε κυρίως Μουσουλμάνους και υπήρχε τζαμί;
-
Σε ποιο χωριό ζούσαν όλοι Χριστιανοί Ορθόδοξοι και ήταν κοντά στην Αμαθούντα;
-
Ποιοι τύποι δέντρων υπήρχαν στον Πύργο Λεμεσού και τι παρήγαν οι κάτοικοι;
-
Ποια ήταν τα κοινά ζώα που κρατούσαν οι κάτοικοι των τριών χωριών;
Σωστό ή Λάθος (✓ / ✗)
Διάβασε προσεκτικά τις προτάσεις και βάλε ✓ αν είναι σωστή και ✗ αν είναι λάθος:
-
Η Μουτταγιάκα το 1881 είχε περίπου 130 κατοίκους.
-
Ο Άγιος Τύχωνας είχε περισσότερους κατοίκους από τον Πύργο Λεμεσού.
-
Στη Μουτταγιάκα ζούσαν κυρίως Χριστιανοί Ορθόδοξοι.
-
Στον Πύργο Λεμεσού υπήρχαν πορτοκαλιές και λεμονιές.
-
Ο Άγιος Τύχωνας ήταν κοντά στα ερείπια της αρχαίας Αμαθούντας.
-
Το 1881 η Κύπρος ήταν υπό πλήρη διοίκηση της Ελλάδας.
-
Στη Μουτταγιάκα υπήρχε τζαμί.
-
Η ζωή το 1881 ήταν πάντα ήσυχη και εύκολη για όλους τους κατοίκους.
Ναός Αφροδίτης
Δανεισμός Μουσειοβαλίτσας -
Δ
Δ
Ψάξε και βρες τον ναό με google maps
Κίμωνας
Ο Κίμων (περ. 510 – 450 π.Χ.) ήταν Αθηναίος πολιτικός και στρατηγός του Αθηναϊκού στόλου.
Ήταν ένας σπουδαίος στρατηγός της αρχαίας Αθήνας. Ήταν όμορφος, γενναίος και καταγόταν από πλούσια οικογένεια. Αγαπούσε τους απλούς ανθρώπους και ήθελε να βοηθάει όσους είχαν ανάγκη.
Άνοιγε το σπίτι του στους φτωχούς, τους έδινε φαγητό και χρήματα, και τους φερόταν σαν ίσους. Γι’ αυτό τον αγαπούσαν όλοι, και οι πλούσιοι και οι φτωχοί.
Ο Κίμωνας ήξερε να συνεργάζεται. Όταν ήταν στρατηγός, άκουγε τη γνώμη των άλλων και φρόντιζε να υπάρχει ενότητα. Πίστευε πως όταν οι άνθρωποι είναι ενωμένοι, μπορούν να πετύχουν μεγάλα πράγματα.
Ήταν ένας ηγέτης με καλή καρδιά. Δεν ήθελε απλώς να νικά, αλλά να κάνει καλό στην πατρίδα του. Γι’ αυτό και τον θυμόμαστε μέχρι σήμερα.
⚱️ Ο Κίμωνας και τα οστά του Θησέα
🔹 Σύμφωνα με την παράδοση, ο Θησέας, ο μυθικός ήρωας της Αθήνας (που νίκησε τον Μινώταυρο), είχε πεθάνει εξόριστος στη Σκύρο, ένα νησί στο Αιγαίο.
🔹 Ο Κίμωνας, όταν πήγε στη Σκύρο γύρω στο 475 π.Χ. με τον αθηναϊκό στόλο, αναζήτησε και βρήκε τα οστά ενός μεγάλου ανθρώπου, που πίστευαν ότι ήταν του Θησέα.
🔹 Τα οστά ήταν πολύ μεγάλα, σαν να ανήκαν σε γίγαντα, και οι Αθηναίοι τα θεώρησαν ιερά.
🔹 Ο Κίμωνας τα μετέφερε με τιμές στην Αθήνα, σαν να ήταν βασιλική πομπή.
🏛️ Τι έκανε η Αθήνα
-
Έχτισαν ένα ιερό προς τιμήν του Θησέα στο κέντρο της πόλης, το οποίο ονομάστηκε Θησείον (πιθανώς όχι ο ναός που βλέπουμε σήμερα, αλλά πιο κοντά στην Αγορά).
-
Ο Θησέας λατρεύτηκε πλέον όχι μόνο ως μυθικός ήρωας, αλλά και ως προστάτης των φτωχών και των αδικημένων.
-
Αυτή η πράξη ένωνε τον λαό με την κοινή μνήμη και την πίστη στην αθηναϊκή ταυτότητα.
💡 Γιατί το έκανε ο Κίμωνας;
Ο Κίμωνας ήταν έξυπνος πολιτικός. Ήξερε πως:
-
Φέρνοντας πίσω τον ήρωα Θησέα, ένωνε την Αθήνα με το ένδοξο παρελθόν της.
-
Έδειχνε ότι η πόλη τιμά τους ήρωές της, άρα και εκείνον που τους φέρνει πίσω.
-
Ενίσχυε τη λαϊκή του αποδοχή, αφού ο Θησέας ήταν αγαπητός στον απλό λαό.
📜 Ιστορική περίοδος:
Ανήκει στην Κλασική Εποχή της Αρχαίας Ελλάδας – μια εποχή με μεγάλες νίκες, σπουδαίους ηγέτες, τέχνες και δημοκρατία.
Φωτογραφία από chatgpt με βάση αγάλματα του Κίμωνα
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)